{"id":1412,"date":"2023-05-03T13:46:49","date_gmt":"2023-05-03T11:46:49","guid":{"rendered":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/?p=1412"},"modified":"2023-04-20T14:11:52","modified_gmt":"2023-04-20T12:11:52","slug":"jak-wdrazac-prace-zdalna-i-czy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/jak-wdrazac-prace-zdalna-i-czy\/","title":{"rendered":"Jak wdra\u017ca\u0107 prac\u0119 zdaln\u0105 i czy wola pracownika jest prawnie wi\u0105\u017c\u0105ca?"},"content":{"rendered":"\r\n

Tsunami do\u015bwiadcze\u0144, jakie przynios\u0142y dora\u017ane \u015brodki zaradcze wdro\u017cone w czasie epidemii COVID-19, sk\u0142oni\u0142o ustawodawc\u0119 do wprowadzenia przepis\u00f3w dotycz\u0105cych pracy zdalnej. 7 kwietnia 2023 roku wesz\u0142y w \u017cycie istotne zmiany w Kodeksie pracy; w rezultacie zar\u00f3wno pracownicy, jak i pracodawcy musz\u0105 teraz dostosowa\u0107 si\u0119 do nowych zasad.

Kodeks pracy definiuje prac\u0119 zdaln\u0105 jako prac\u0119 wykonywan\u0105 w ca\u0142o\u015bci lub w cz\u0119\u015bci w miejscu wskazanym przez pracownika i zawsze uzgodnionym z pracodawc\u0105, w tym pod adresem zamieszkania, w szczeg\u00f3lno\u015bci za po\u015brednictwem \u015brodk\u00f3w bezpo\u015bredniego porozumiewania si\u0119 na odleg\u0142o\u015b\u0107.

Dlatego praca zdalna mo\u017ce by\u0107 realizowana poprzez bezpo\u015bredni\u0105 komunikacj\u0119 zdaln\u0105, kt\u00f3ra obejmuje nie tylko komunikacj\u0119 elektroniczn\u0105, ale tak\u017ce g\u0142osow\u0105, faksow\u0105, komunikatorow\u0105, a nawet bez konieczno\u015bci stosowania takich metod (takich jak analiza dokument\u00f3w).

Nowe przepisy okre\u015blaj\u0105, \u017ce zar\u00f3wno praca w pe\u0142nym, jak i niepe\u0142nym wymiarze czasu pracy mo\u017ce by\u0107 wykonywana zdalnie<\/a>. Kodeks pracy wprowadza trzy kategorie pracy zdalnej:

Ca\u0142o\u015b\u0107 pracy zdalnej odbywa si\u0119 wy\u0142\u0105cznie w trybie zdalnym; cz\u0119\u015bciowo praca zdalna, czyli praca \u201ehybrydowa\u201d, odbywa si\u0119 cz\u0119\u015bciowo w biurze, a cz\u0119\u015bciowo online;
praca zdalna okazjonalna \u2013 wykonywana w miar\u0119 potrzeb na pisemny lub elektroniczny wniosek pracownika, \u0142\u0105cznie przez 24 dni w roku.

Pracownik zawsze musi wybra\u0107 miejsce do pracy zdalnej, a pracodawca musi zawsze wyrazi\u0107 na to zgod\u0119 (czyli zaakceptowa\u0107). Zwykle oczekuje si\u0119, \u017ce b\u0119dzie to dom pracownika lub inne miejsce, kt\u00f3re wybra\u0142 za zgod\u0105 pracodawcy. Strony stosunku pracy musz\u0105 zawsze wsp\u00f3lnie uzgodni\u0107 miejsce wykonywania pracy zdalnej. Oznacza to, \u017ce ani pracodawca, ani pracownik nie mog\u0105 zmusi\u0107 drugiej strony do wyboru miejsca do pracy zdalnej. Nie wyklucza to scenariusza, w kt\u00f3rym strony uzgodni\u0105, \u017ce praca zdalna b\u0119dzie wykonywana w r\u00f3\u017cnych lokalizacjach, a pracownik ka\u017cdorazowo poinformuje o tym pracodawc\u0119.

Przepis nie zapewnia jednak pracownikowi pe\u0142nej elastyczno\u015bci w wyborze miejsca pracy zdalnej (tj. bez uprzedniego zapytania firmy).

Umowa o prac\u0119 zdaln\u0105 mo\u017ce zosta\u0107 zawarta przy zawarciu umowy o prac\u0119 lub w trakcie zatrudnienia pracownika, np. w formie aneksu. Z inicjatywy pracodawcy lub na wniosek pracownika mo\u017ce zosta\u0107 zawarta pisemna lub elektroniczna umowa o przej\u015bciu z pracy tradycyjnej na zdaln\u0105. Jest to wyj\u0105tek od zasady zawartej w art. 29 \u00a7 4 Kodeksu pracy, kt\u00f3ry stanowi, \u017ce zmiana umowy o prac\u0119 wymaga formy pisemnej.

Sama czynno\u015b\u0107 wykonywania pracy zdalnej, ustalenie, czy b\u0119dzie to cz\u0119\u015b\u0107 etatu, czy praca zdalna oraz miejsce wykonywania pracy zdalnej powinny by\u0107 obj\u0119te zakresem takiej umowy. Nie stoi to na przeszkodzie uzgodnieniu przez strony stosunku pracy dodatkowych wymog\u00f3w dotycz\u0105cych pracy zdalnej, o ile nie stoj\u0105 one w sprzeczno\u015bci z przepisami Kodeksu pracy.

Z wyj\u0105tkiem wniosk\u00f3w pracownic b\u0119d\u0105cych w ci\u0105\u017cy, sprawuj\u0105cych opiek\u0119 nad dzie\u0107mi do lat 4 oraz nale\u017c\u0105cych do kategorii wskazanych w art. 1421 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy, tj.

pracownicy-rodzice dziecka posiadaj\u0105cy orzeczenie, o kt\u00f3rym mowa w art. 4 ust. 3 ustawy o wspieraniu kobiet w ci\u0105\u017cy i rodzin \u201eNa ca\u0142e \u017cycie\u201d (Dz. U. z 2020 r. poz. 1329), tj. orzeczenie o znacznym i nieodwracalnym stopniu niepe\u0142nosprawno\u015bci lub nieuleczalna, zagra\u017caj\u0105ca \u017cyciu choroba, kt\u00f3ra rozwin\u0119\u0142a si\u0119 w okresie rozwoju prenatalnego dziecka lub podczas porodu;
rodzice, kt\u00f3rzy s\u0105 jednocze\u015bnie zatrudnieni i maj\u0105 dziecko z orzeczeniem o niepe\u0142nosprawno\u015bci albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepe\u0142nosprawno\u015bci w rozumieniu przepis\u00f3w o rehabilitacji zawodowej i spo\u0142ecznej oraz zatrudnianiu os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych;
Pracownicy-rodzice dziecka, o kt\u00f3rych mowa w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. \u2013 Prawo o\u015bwiatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082 oraz z 2022 r. poz. 655, 1079 i 1116), kt\u00f3rzy odpowiednio orzeczenie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, orzeczenie o potrzebie kszta\u0142cenia specjalnego lub orzeczenie o potrzebie rewalidacji i zaj\u0119\u0107 edukacyjnych.

Wnioski ww. pracownik\u00f3w mog\u0105 zosta\u0107 odrzucone przez pracodawc\u0119 tylko wtedy, gdy by\u0142oby to niemo\u017cliwe ze wzgl\u0119du na spos\u00f3b organizacji pracy lub charakter pracy wykonywanej przez wnioskodawc\u0119. Pracodawca ma obowi\u0105zek przekaza\u0107 wnioskodawcy pisemne lub elektroniczne powiadomienie o odrzuceniu wniosku w ci\u0105gu siedmiu dni roboczych od daty z\u0142o\u017cenia wniosku przez wnioskodawc\u0119.

Podobnie jak dotychczasowa praca zdalna, wykonywanie pracy zdalnej b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwe na wniosek pracodawcy (zgodnie z art. 6719 \u00a7 3 Kodeksu pracy). Wydanie takiego zarz\u0105dzenia jest jednak dopuszczalne tylko w przypadku stanu wyj\u0105tkowego (np. kl\u0119ski \u017cywio\u0142owej), stanu zagro\u017cenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz w okresie trzech miesi\u0119cy od ich odwo\u0142ania albo zapewnienia przez pracodawc\u0119 bezpiecznych i higienicznych warunk\u00f3w pracy w zak\u0142adzie pracy pracownika. obecne miejsce zatrudnienia jest chwilowo niemo\u017cliwe z powodu dzia\u0142ania si\u0142y wy\u017cszej. Zatem polecenie pracodawcy mo\u017ce by\u0107 wydane tylko na czas okre\u015blony iz przyczyn obiektywnych (przypadkowych), niezwi\u0105zanych z pracodawc\u0105.

O\u015bwiadczenie w formie pisemnej lub elektronicznej potwierdzaj\u0105ce, \u017ce pracownik dysponuje niezb\u0119dnym miejscem do pracy i mo\u017cliwo\u015bciami technologicznymi, musi by\u0107 r\u00f3wnie\u017c z\u0142o\u017cone przez pracownika przed wydaniem przez pracodawc\u0119 jakichkolwiek polece\u0144 dotycz\u0105cych pracy zdalnej. W rezultacie, zanim pracownik b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 skierowany do pracy zdalnej, pracodawca musi najpierw ustali\u0107, czy spe\u0142nia on wymagania. Pracodawca b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 wyda\u0107 polecenie tylko na podstawie o\u015bwiadczenia pracownika w tym zakresie. W szczeg\u00f3lno\u015bci pracodawca nie mo\u017ce weryfikowa\u0107 ani kwestionowa\u0107 oceny pracownika dotycz\u0105cej jego \u015brodowiska pracy i mo\u017cliwo\u015bci technicznych.

Ponadto pracodawca i zak\u0142adowa organizacja zwi\u0105zkowa (wszystkie zak\u0142adowe organizacje zawodowe, a gdy nie jest mo\u017cliwe uzgodnienie tre\u015bci uk\u0142adu ze wszystkimi – z reprezentatywnymi w rozumieniu ustawy o zwi\u0105zkach zawodowych) powinny by\u0142y doj\u015b\u0107 do porozumienia umowa okre\u015blaj\u0105ca zasady wykonywania pracy zdalnej. Okre\u015bla si\u0119 zasady pracy zdalnej w przypadku braku porozumienia z zak\u0142adow\u0105 organizacj\u0105 zwi\u0105zkow\u0105 (organizacjami zwi\u0105zkowymi) oraz w przypadku braku dzia\u0142aj\u0105cej u pracodawcy zak\u0142adowej organizacji zwi\u0105zkowej (w tym przypadku \u2013 po uzgodnieniu z przedstawicielami pracownik\u00f3w).

Je\u015bli nie dojdzie do porozumienia lub nie zostan\u0105 wydane ww. przepisy, dozwolona b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c praca zdalna. Wtedy instrukcje wydane przez firm\u0119 lub zawarte z pracownikiem porozumienie okre\u015bl\u0105 wytyczne dotycz\u0105ce pracy zdalnej. Podstawowe wymagania dotycz\u0105ce porozumie\u0144 z zak\u0142adowymi organizacjami zwi\u0105zkowymi, regulamin\u00f3w, porozumie\u0144 z pracownikami oraz polece\u0144 wykonywania pracy zdalnej okre\u015bla regulamin.

Dodatkowo przepisy reguluj\u0105ce tzw. \u201eokazjonaln\u0105 prac\u0119 zdaln\u0105\u201d, kt\u00f3rej czas pracy zosta\u0142 ograniczony do 24 dni w roku. Jest to rodzaj pracy zdalnej w niepe\u0142nym wymiarze godzin, kt\u00f3ra ze wzgl\u0119du na swoje unikalne cechy zosta\u0142a uregulowana w mniej sztywny i bardziej elastyczny spos\u00f3b. Tutaj wi\u0119ksze znaczenie maj\u0105 ustalenia stron co do sposobu jej przeprowadzenia. Tylko pracownik mo\u017ce zdecydowa\u0107 si\u0119 na okazjonaln\u0105 prac\u0119 zdaln\u0105 (wymagane jest jego podanie). Co wa\u017cne, klauzula nie wy\u0142\u0105cza pracownika, kt\u00f3ry obecnie cz\u0119\u015bciowo (og\u00f3lnie) wykonuje prac\u0119 zdaln\u0105, z mo\u017cliwo\u015bci z\u0142o\u017cenia wniosku o okazjonalne zatrudnienie zdalne.

Mimo \u017ce pracodawca nie ma obowi\u0105zku zastosowania si\u0119 do takiego \u017c\u0105dania, ka\u017cda odmowa b\u0119dzie oceniana pod k\u0105tem prawa pracownik\u00f3w do r\u00f3wnego traktowania i wolno\u015bci od dyskryminacji.

Przed wprowadzeniem nowych przepis\u00f3w istnia\u0142y ograniczenia dotycz\u0105ce mo\u017cliwo\u015bci pracy zdalnej poprzez teleprac\u0119, ale ograniczenia te by\u0142y mniej \u0142agodne, poniewa\u017c telepraca nie pozwala\u0142a na cz\u0119\u015bciow\u0105 prac\u0119 zdaln\u0105. W przeciwie\u0144stwie do ustawodawstwa dotycz\u0105cego telepracy, obecnie nie ma obowi\u0105zku regularnego wykonywania takiej pracy ani przekazywania pracodawcy wynik\u00f3w pracy (np. za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w komunikacji elektronicznej).Nowe przepisy kodeksowe dotycz\u0105ce pracy zdalnej zawieraj\u0105 jednak bezpo\u015brednio pewne rozwi\u0105zania prawne, poniewa\u017c uznano za s\u0142uszne opieranie si\u0119 na zasadach, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 ju\u017c utrwalon\u0105 praktyk\u0105.



<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tsunami do\u015bwiadcze\u0144, jakie przynios\u0142y dora\u017ane \u015brodki zaradcze wdro\u017cone w czasie epidemii COVID-19, sk\u0142oni\u0142o ustawodawc\u0119 do wprowadzenia przepis\u00f3w dotycz\u0105cych pracy zdalnej.<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[132],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1412"}],"collection":[{"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1412"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1412\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1465,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1412\/revisions\/1465"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pracawkraju.com\/webtexty\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}